14.1 C
New York
Thứ Bảy, Tháng Chín 25, 2021

Chuyện ghi ở Khe Ngát

- Advertisement -

Hình thành từ những năm 90 của thế kỷ trước với một nhóm người dân tộc Vân Kiều dọc dải Trường Sơn di cư về, bản Khe Ngát (thị trấn Nông trường Việt Trung, Bố Trạch) hiện có 80 hộ với 345 nhân khẩu. Từ việc sống biệt lập giữa rừng, nay Khe Ngát đã có đường về bản, nhà cửa khang trang, trẻ được đến trường học cái chữ, trong số này đã có những người trở thành thầy, cô giáo trở về dạy con em trong bản.

Sau hơn hai mươi năm gắn bó với mảnh đất này, cuộc sống người Vân Kiều bản Khe Ngát đã có nhiều đổi thay. Nhưng vẫn còn đó những băn khoăn, trăn trở rằng làm sao để dân bản thật sự “thoát nghèo bền vững về kinh tế, ngôn ngữ và dân trí” như lời tâm sự của đồng chí Hồ Văn Phần, Bí thư chi bộ bản Khe Ngát.

Chuyện ghi ở Khe Ngát

Lớp học mầm non của trẻ từ 3-5 tuổi tại nhà cộng đồng.

Nằm cách trung tâm thị trấn Nông trường Việt Trung, khoảng 5km thoạt nhìn, bản Khe Ngát giống như một xóm nhỏ của người Kinh. Ngay đầu bản là một ngôi nhà xây kiên cố, loáng thoáng bóng vài thanh niên tóc nhuộm vàng hoe khiến chúng tôi ngỡ mình đi lạc.

Gọi điện cho Hồ Văn Phần để hỏi đường, anh chỉ: Cứ đi theo đường đất, hết đường đất là gặp một đoạn đường bê tông dẫn đến trường học. Nhà tui ở lối rẽ nhỏ gần trường…

Theo lời chỉ dẫn, chúng tôi đi sâu vào bản. Dọc hai bên đường là những ngôi nhà xây nhỏ gọn giống nhau. Sau này, trong câu chuyện, chúng tôi mới được biết đó là “nhà bác Thanh”. Người dân bản Khe Ngát gọi 47 ngôi nhà được xây từ những năm 2005, khi đồng chí Nguyễn Hồng Thanh, nguyên Bí thư Huyện ủy Bố Trạch (sau này là Ủy viên Thường vụ, Trưởng ban Dân vận Tỉnh ủy) đã quyết tâm xây dựng cho bà con là “nhà bác Thanh”. Hồ Văn Phần ngậm ngùi: “Hồi đó cả bản ai cũng cực. Nhà cửa đơn sơ, tạm bợ.

Khi bác Thanh làm Bí thư Huyện ủy và về thăm bản, sau chuyến thăm ấy một thời gian ngắn, cả bản ai cũng ngỡ ngàng khi nhiều tốp thợ xây cùng vật liệu ùn ùn kéo lên. Tui nhớ chỉ khoảng chưa đến hai tháng, 47 ngôi nhà đã hoàn thành, đúng dịp kỷ niệm 30-4. Chừ bác Thanh mất rồi, nhưng nhà vẫn còn, tình nghĩa của người dân Khe Ngát với bác vẫn còn sâu đậm…”!

- Advertisement -

Nhiều năm đã trôi qua, người dân Khe Ngát đã yên tâm định canh định cư trên vùng đất mà mình đã lựa chọn. Những người đến sớm như Hồ Văn Mãi, Hồ Văn Chang đã sở hữu từ 2 – 3 ha đất rừng để trồng cao su, trồng sắn. Trường lớp cho con em trong bản được đầu tư khang trang. 81 học sinh, trong đó có nhiều em đến từ xã Trường Sơn, hiện đang học tại Trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học và THCS Ba Rền đóng ngay trung tâm của bản.

Bản Khe Ngát hiện có ba người làm giáo viên tại trường này. Một trong số ba người đó là Hoàng Văn Chiến, giáo viên dạy môn Sinh học kiêm phụ trách công tác Đội. Chiến tâm sự: Được học hành và trở về dạy con em trong bản, em rất vui. Ngày xưa, việc vận động bà con dân bản cho con đi học là vô cùng khó khăn. Nhưng từ khi em và hai bạn trong bản thành thầy, cô giáo dạy ở trường, thì bà con đã tự nguyện cho con em mình đi học vì thấy được lợi ích quan trọng từ việc học chữ. Trường lớp cũng được đầu tư ngày càng khang trang, thuận lợi cho học sinh của bản…

Ngoài ba giáo viên dạy tại Trường phổ thông dân tộc bán trú tiểu học và THCS Ba Rền, bản còn một cô giáo dạy mầm non là Hoàng Thị Vương, bố Vương là trưởng bản thứ hai của Khe Ngát. Khi chúng tôi đến, lớp học mầm non  đang học tạm tại nhà cộng đồng. Cô giáo Vương tâm sự: Trước đây bản không có lớp học mầm non.

Phải đến năm 2012, nơi này mới trở thành một điểm của Trường mầm non Nam Dinh. Cũng từ năm học ấy, trẻ thuộc lứa tuổi mầm non Khe Ngát mới được đến trường. Hiện lớp có 25 cháu từ 3 đến 5 tuổi. Không có phòng học, cũng không thể dạy cả ba chương trình mẫu giáo bé, mẫu giáo nhỡ và mẫu giáo lớn cho trẻ, nên hiện tại cô chỉ dạy chương trình cho trẻ mẫu giáo lớn (5 tuổi) để đáp ứng yêu cầu về kiến thức cho các cháu trước khi vào lớp 1.

Thế là các cháu ba và bốn tuổi nghiễm nhiên “được” học chương trình của trẻ 5 tuổi. Và cũng bởi sự “được” ấy nên nhiều gương mặt ngơ ngác vì lắm khi không hiểu cô giáo đang nói gì. Cùng với việc học “vượt cấp” là rào cản về ngôn ngữ, khi rất nhiều em chỉ biết nói tiếng dân tộc và lõm bõm tiếng phổ thông. “Vất vả nhưng dù sao cũng tốt hơn trước rất nhiều chị ạ. Chứ trước đây trẻ em trong bản không biết học mầm non là gì, như thế rất thiệt thòi cho các cháu và khó cho cả thầy cô giáo khi các cháu vào lớp một!”, cô giáo Vương tâm sự.

Đi một vòng quanh bản nhỏ, chúng tôi được chứng kiến niềm vui của nhiều người dân về việc học chữ của con em. Nhưng khi nói đến chuyện làm ăn thì lại đầy những nỗi niềm. Việc thiếu đất sản xuất đã nhiều lần được người dân Khe Ngát đề cập trong những cuộc họp, tiếp xúc cử tri các cấp.

Chuyện ghi ở Khe Ngát

Đường về bản Khe Ngát hôm nay.

- Advertisement -

Đây chính là nguyên nhân đầu tiên và quan trọng dẫn đến con số hộ nghèo ở Khe Ngát vẫn cao chất ngất với trên 90%. Từng ấy năm lăn lộn bám đất, bám rừng, cả bản chỉ mới vẻn vẹn 7/80 hộ thoát nghèo, mà phần lớn trong số đó là các gia đình có con em làm cán bộ, giáo viên. Số hộ trồng sắn, trồng cao su có thu nhập từ 15-20 triệu đồng/năm cũng chỉ đếm được trên đầu ngón tay và thu nhập vẫn còn bấp bênh bởi thiên tai hàng năm vẫn luôn rình rập và gây hậu quả nặng nề.

“Ngoài rộng – trong hẹp” là từ mà Bí thư chi bộ bản Khe Ngát sử dụng khi nói về sự giàu nghèo của bản mình. “Dù cuộc sống còn nhiều khó khăn, kinh tế chưa phát triển, nhiều lao động thiếu việc làm, nhưng có không ít thanh niên trong bản thích ăn chơi, đua đòi. Thấy người Kinh dưới thị trấn có cái áo đẹp, đôi giày tốt cũng bon chen mua về. Rồi nhuộm tóc xanh tóc đỏ, đài điện xập xình, mới nhìn qua cứ ngỡ là rộng rãi, khá giả nhưng phía sau đó vẫn tồn tại cái eo hẹp, cái nghèo cả về vật chất, ngôn ngữ và dân trí. Muốn thoát nghèo thì chỉ có thể dựa vào rừng, nuôi rừng để rừng nuôi. Đó cũng là ước mơ của người dân Khe Ngát!”.

Trao đổi về đời sống của đồng bào Vân Kiều bản Khe Ngát nói chung và vấn đề đất cho sản xuất nói riêng, đồng chí Phan Văn Gòn, Chủ tịch UBND huyện Bố Trạch cho biết: Cùng với việc giao đất, giao rừng cho một số địa phương trên địa bàn huyện như Hưng Trạch, Xuân Trạch, Sơn Trạch, hiện địa phương đang tiến hành các thủ tục cần thiết để có thể giao đất cho bà con Vân Kiều bản Khe Ngát trong thời gian sớm nhất. Việc giao đất, giao rừng cần được triển khai hợp tình, hợp lý nhằm mang lại hiệu quả thực sự trong sản xuất, từ đó tác động tích cực đến đời sống và hành trình xoá đói giảm nghèo của bà con…

Mặc dù còn nhiều khó khăn, trở ngại, nhưng với sự quan tâm hỗ trợ tích cực của các cấp, ngành, địa phương, hướng đi cho Khe Ngát đã mở. Tin rằng, 80 hộ dân người dân tộc Vân Kiều nơi đây sẽ biết phát huy nội lực để phát triển kinh tế, xoá đói giảm nghèo, hướng tới tương lai phát triển bền vững!

Ngọc Mai-Nội Hà

Theo Báo Quảng Bình

- Advertisement -

bài liên quan

kết nối

66,523Thành viênThích
281Người theo dõiTheo dõi
21,300Người theo dõiĐăng Ký
- Advertisement -

bài mới

- Advertisement -

được quan tâm