Ngôi nhà người thầy dạy Sử

0
133

Ngôi nhà ngói kiểu cũ hồi đầu thế kỷ trước tọa lạc trong khu vườn rộng vừa phải. Hàng chè tàu thay hàng rào được xén gọn, vuông thành sắc cạnh. Vườn có cổng nằm sát đường, che hai mái đủ cho khách có thể dừng lại trú mưa bất kỳ. Không có cánh cổng nên ai cũng có thể vào nhưng phải nhấc chân qua ngạch cổng và đầu hơi cúi xuống như để quan sát bước chân. Là cái triết lý nho gia nhắc nhở khách thăm “nhập gia” đi đứng nghiêm cẩn, đừng “vác mặt lên trời” coi thiên hạ dưới con mắt. Một khoảng sân vừa đủ rộng cho con trẻ vui đùa và nông phu phơi lúa, lão phu ngồi uống trà đàm đạo.

Nhà không có cửa, chỉ có ba cánh liếp tre lá mỏng mảnh, tiếng địa phương gọi là “cái Dại”, cả ngày chống lên như cánh cửa rộng mở. Có thể đến khuya thì trập xuống (đóng lại) nhưng nếu kẻ bất lương muốn đột nhập thì cũng dễ dàng lách qua giữa hai liếp. Tưởng như kẻ xấu không vào đây, hoặc giả đã vào thì tới khoảng sân họ cũng đã trở nên lương thiện…

Nhà của cụ Võ Quang Nghiêm, một nhà nho nghèo biết làm thuốc, thân phụ của thầy giáo Võ Nguyên Giáp, sau này là Đại tướng Tổng Tư lệnh Quân đội Nhân dân Việt Nam. Nhà đã bị quân viễn chinh Pháp đốt cháy năm 1947, khi chúng chiếm , bắt cụ Võ Quang Nghiêm vào giam ở nhà lao Thừa Phủ hòng lung lạc tinh thần người con trai đang cùng đoàn quân rút lên chiến khu Tây Bắc tổ chức kháng chiến lâu dài.

Ngôi nhà người thầy dạy Sử

Nhà lưu niệm Đại tướng Võ Nguyên Giáp tại xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy. (Ảnh: Nguồn baoquangbinh.vn)

Căn nhà tổ phụ của thầy giáo dạy môn Lịch sử trường Thăng Long (Hà Nội) lúc ấy, nay được phục dựng trùng tu nguyên bản bên dòng thuộc địa phận , xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình. Đây đã là một địa chỉ viếng thăm, thanh tịnh như một ngôi chùa làng, nhiều ý nghĩa sâu sắc như một di tích văn hóa lịch sử, ngưỡng vọng như vào đền thờ một danh nhân, lại có di vật như một bảo tàng lúa nước nửa đầu thế kỷ hai mươi.

Ba gian trên có di ảnh và Đại tướng thời chống Pháp, bàn thờ song thân Đại tướng, những vật dụng sinh hoạt giản dị của một gia đình trí thức nông thôn. Nhà ngang là nơi lưu giữ những vật dụng và công cụ sản xuất nông nghiệp nay đã vào quá vãng: Chiếc cộ (xe trượt) dùng để bó lúa khi gặt những thửa ruộng ngập nước. Cối xay tre để xay thóc. Cối giã gạo với cả trày tay và trày vồ. Quang gánh, thúng, mủng, dần, sàng, lu đựng nước, gáo dừa…

Lại nói, khi phục dựng ngôi nhà và khoảnh vườn, Đại tướng còn bận nhiều việc ở thủ đô không về được. Người phụ trách công trình đọc phác thảo khu vườn gặp một chi tiết không lý giải nổi, hỏi những người trung tuổi cũng không biết. Ấy là, trước vườn nhà có một khoảnh đất trồng cây hoa “kẻ trộm”. Điện thoại hỏi chị Võ Hồng Anh và các anh chị con Đại tướng đều trưởng thành ở Hà Nội, không biết. Phải hỏi đến Đại tướng mới hóa ra, bông “kẻ trộm” là hoa… mười giờ…

Đại tướng đã đi vào cõi thiên thu ở tuổi thánh thần. Ngôi nhà trở thành nhà lưu niệm, vẫn giản dị khiêm nhường, cổ kính. Vẫn khu vườn cũ, không rộng hơn một mét vuông nào. Sinh thời, Đại tướng mỗi lần về quê đều muốn được nghe . Ở thủ đô, cũng đã từng có nhóm hội viên văn nghệ đến thăm nhà riêng và “đãi bác đồng hương” “đặc sản” này.

Những lúc ấy, thần thái Đại tướng trở nên sinh động lạ kỳ. Bác thường hăng hái cùng đám đông “xố con” rất nhiệt tình. Có lần, ở ngay khu nhà 30 , đang vui xố hò khoan, Đại tá Huyên vào báo hết giờ tiếp khách, Đại tướng nói, giọng gần như khẩn khoản: “Cho xin thêm mười phút!”. Lát sau lại nói: “Xin thêm năm phút”…

Hò khoan Lệ Thủy nay đã thành cấp Quốc gia. Trộm nghĩ, một mai, khu vườn này, khoảng sân này, ngôi nhà lưu dấu danh nhân này của THẦY GIÁO – DANH TƯỚNG trở thành địa chỉ cho Câu lạc bộ Nghệ nhân hò khoan Lệ Thủy truyền dạy cho lớp trẻ thì sẽ nhân thêm rất nhiều ý nghĩa nhân văn.

CTV Nguyễn Thế Tường

Nguồn: QBTV.vn

Loading...

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here